Column Daniel Klijn bestuurder RVVB

Ik wens jullie de allerbeste besluitvorming toe in 2023!

 Verenigingsbestuurders hebben niet eerder voor grotere uitdagingen en problemen gestaan als in 2022 en 2023 gaat er absoluut niet beter op worden. Terwijl verenigingsland in 2022 net aan het bijkomen was van de corona perikelen begon alweer de volgende crisis, die van inflatie en absurd stijgende energiekosten. Alsof verenigingsbestuurders niet al genoeg kopzorgen hadden over het terugwinnen van leden en vrijwilligers die tijdens corona nieuwe individualistische hobby’s en bezigheden ontdekt hadden, kwam dit najaar de zorg over de betaalbaarheid van sporten in verenigingsverband erbij. Is het businessmodel van de sportvereniging failliet? Of zijn sportverenigingen oubollige instituties geworden die toch echt tot de vorige eeuw behoren, waar we nu dankzij de crisis godzijdank definitief afscheid van kunnen nemen in 2023? Ik denk dat in 2023 de sportvereniging aan een ‘make over’ toe is, en daar hebben jullie verenigingsbestuurders een sleutelrol in. Ja helaas beste bestuurders, jullie zullen het toch echt zelf moeten gaan doen! Van de visionaire steun van Johan Derksen hoef je het niet te hebben volgend jaar, hij komt niet verder dan je eigen broek ophouden en wees ook eens lekker creatief als vereniging. Dus aan de bak! Laat ik beginnen met wat besturen ook alweer inhoudt. Besturen is het vak van besluiten nemen. Door het nemen van besluiten geef je richting aan je vereniging. Vergelijk het met auto rijden. Stap achter het stuur van een auto en je bent bestuurder van die auto. En als jij vanavond met je auto in Parijs wilt aankomen, dan is het wel handig om te weten waar je op dit moment met je auto rijdt en of je bij het eerst volgende kruispunt naar links, rechts of rechtdoor moet rijden. Kortom je moet de juiste besluiten nemen achter dat stuur anders ga je never nooit in Parijs aankomen. Zo kun je ook naar je vereniging kijken. Durf je ondanks de crisis voor je vereniging een stip aan de horizon te zetten? Durf je te bepalen waar je op dit moment staat? Durf je baanbrekende beslissingen te nemen die jouw vereniging toekomst bestendig maakt? Besturen gaat over visie en besluitvorming. Zonder visie, beeld van waar je met de vereniging naartoe wilt kun je nooit de juiste besluiten nemen en zo de vereniging de juiste kant op sturen in 2023. Daarom heb ik de volgende drie tips voor goede besluitvorming in 2023:

 

  1. Steek als verengingsbestuurder je kop niet in het zand

Wakker worden! Waar sta je op dit moment metaforisch gezien met je vereniging geparkeerd? En waar wil je metaforisch gezien naartoe gaan rijden komend jaar? Durf in deze buitengewoon ingewikkelde wereld een beeld te vormen over waar de vereniging op dit moment staat. Neem de kernelementen van de vereniging eens kritisch onder de loep: Wat is de staat van de vrijwilligers? Hoeveel centen staan er op de bank? Wat houdt leden bezig? Wat zijn wensen en behoeften van (potentiële) leden? Wanneer gaat het nieuwe energiecontract in en wat betekent dat voor de begroting? Hoe is het prijskaartje voor een lidmaatschap opgebouwd? Wat is het bestaansrecht van de vereniging? Hoe ziet ons verdienmodel eruit? Hoe ver zijn we met verduurzaming? Etc. etc. etc… Zet een stip aan de horizon voor 2024 en neem daar in ieder geval het toverwoord in op: Toekomstbestendig. Zet de huidige situatie als een soort stip op de metaforische landkaart en plaats een stip op de plek waar je naartoe wilt. Bepaal samen met je collega bestuurders welke reis je gaat maken, anders gezegd, welke wijze besluiten ga je in 2023 achter het metaforische stuur nemen? Klinkt doodsimpel, maar is zooo ingewikkeld. Ga terug naar de basis, durf in de spiegel te kijken en de juiste besluiten te nemen voor je vereniging. Kijk met gezond realistisch boerenverstand naar de vereniging en diens omgeving, steek niet je kop (te lang) in het zand!

 

2. Laat leden hun kop niet in het zand steken

De basis voor goede besluitvorming is kennis. Als je niet weet waar je met je auto rijdt, kun je ook niet bijsturen. Laat leden nu een cruciaal onderdeel zijn van de besluitvorming binnen de vereniging. Niet alleen omdat ze stemrecht hebben tijdens vaak gedrochten van algemene leden vergaderingen, nee vooral omdat zij jou als bestuurder van cruciale informatie kunnen voorzien, zodat jij als bestuurder de juiste besluiten kunt nemen. Daarvoor moet je leden wel: WAKKER SCHUDDEN! Hallo! Jullie zijn lid van een vereniging, dus zet op z’n minst even jullie metaforische schouders onder de vereniging door ons verenigingsbestuurders te vertellen hoe jullie leden over de vereniging nu en in de toekomst denken. Alvast dank daarvoor, dan kunnen wij als bestuurders ook ons werk goed doen. In de praktijk zijn er wat mijn betreft drie type leden: Type 1. Leden die je vrijwel nooit ziet, hun kinderen voor de poort afzetten en haastig wegsjezen, na het sporten niet deelnemen aan de derde helft, vrijwilligerswerk bij voorkeur zouden afkopen en geen idee hebben van hoe de vereniging ervoor staat. Type 2. Welwillende leden die bestuurders graag komen vertellen wat er beter/anders moet binnen de vereniging, met name betrokken zijn bij het sporten en minder bij de vereniging zelf, bereid zijn beperkt vrijwilligerswerk te doen zolang dit binnen duidelijk afgebakende uitvoeringstijd, opdrachtformulering, protocol, hoge mate van zelfsturing en zonder enige vorm van garantie gedaan kan worden. Type 3. Leden die de poten uit hun lijf lopen voor de vereniging, vaker op de club zijn dan thuis, één van de 20 aanwezigen zijn bij de algemene leden vergadering, en waarbij betrokkenheid regelmatig doorslaat in de meest extreme vormen van weerstand als woedeaanvallen, lidmaatschap opzegging en revolutie tijdens de algemene leden vergadering. Hier zul je het dus mee moeten doen als verenigingsbestuurder: Succes! Mijn advies voor 2023 is dan ook, laat leden hun kop bewust of onbewust niet in het zand steken! Ga het gesprek aan als bestuurder, laat leden in de spiegel kijken en maak ze medeverantwoordelijk voor waar de vereniging staat vandaag en in de toekomst.

 

3. Laat beleidsmakers hun kop niet in het zand steken

Verenigingsbestuurders zijn in 2022 volledig ondergesneeuwd door alle mogelijke vormen van verenigingsondersteuning. Alsof verenigingsbestuurders zelf niet weten waar ze het beste mee geholpen zijn hebben vele beleidsmakers op alle niveaus lokaal, regionaal, provinciaal en landelijk bedacht wat goed is voor de vereniging, uiteraard met alle goede bedoelingen en intenties. De vraag is echter, staan beleidsmakers wel op de goede manier in contact met de decisionmakers van verenigingen? Wat mij betreft bestaat de vereniging an sich helemaal niet. De vereniging is een rechtsvorm, een conceptueel kader waarbinnen mensen met elkaar verbonden zijn, een organisatie. De korfbal-, tennis-, voetbal-, hockeyvereniging in wijk X zal totaal anders zijn dan in wijk Y. Ik zou geen recht doen aan de mensen, leden, bestuurders en vrijwilligers van een vereniging als ik ze bij voorbaat al in een hokje zou stoppen. Juist het nieuwsgierig open staan voor deze mensen die de vereniging maken tot wat hij is, maakt dat je ze ook beter (beleidsmatig) kunt ondersteunen. We zullen als beleidsmakers, adviseurs, professionals, begeleiders vaker en beter moeten luisteren, observeren, kijken, onderzoeken om zo beter in staat te zijn verenigingen toekomst bestendig te maken. Wij beleidsmakers moeten onze kop letterlijk uit het zand van services, menukaarten en programma’s halen. Een crisis, een open wond kun je niet met pleisters plakken verhelpen, maar zul je met volle aandacht en concentratie dicht moeten naaien. Dat vraagt om lokaal en nationaal beleid (met bijbehorend investeringen) dat aansluit bij de wensen, behoeften, ambities en uitdagingen van verenigingsbestuurders. Alleen verenigingsbestuurders zijn in staat de verenigingen en daarmee de hele verenigingsportsector toekomst bestendig te maken. Dus verenigingsbestuurders, ga die beleidsmakers wakker schudden! Laat ze met gezond boerenverstand zien waar jullie staan en waar jullie naartoe willen. Dus: In januari op de koffie bij de wethouder, ambtenaar sport, bondsdirecteur, desnoods met z’n allen in bussen naar het ministerie van VWS. Laat beleidsmakers ondersteunend zijn in de reis en besluitvormingsprocessen die jullie doorlopen in 2023. Zie beleidsmakers als een reisbureau, jullie bestuurders bepalen de reis en bestemming, laat hen ondersteunend zijn om er een mooie, veilige en sportieve reis van te maken! Werk hierin eventueel samen met collega-bestuurders van andere verenigingen. Geef beleidsmakers het juiste beeld van wat er gaande en nodig is. Richt desnoods lokale bestuurdersplatforms op.

 

Dat jullie goede besluiten mogen nemen in 2023!

Soms gaat het niet om de bestemming maar om de weg, reis er naartoe. Voor mij staan die weg, reis voor het nemen van de juiste besluiten. Hoe moeilijk en ingewikkeld dit soms ook is. Juist nu, in deze lastige tijd zullen veel verenigingen zichzelf, hun bestaansrecht opnieuw moeten uitvinden. Gebruik 2023 om dit proces op gang te brengen en laat je hierbij ondersteunen door leden, sponsors, vrijwilligers en beleidsmakers op de manier zoals jullie verenigingsbestuurders dat graag zouden zien. Neem het initiatief!  Zoals ik aangaf, de vereniging an sich bestaat voor mij niet, de verenigingsbestuurder wel. Dat bent u en ik wil u alle wijsheid, energie en kunde toewensen om in 2023 de juiste besluiten te nemen voor uw vereniging. En nog belangrijker, ik wil u allen bedanken voor uw tomeloze inzet in 2022 om meer dan 5 miljoen mensen te kunnen laten sporten, 180.000 maal dank!

Daniel Klijn is bestuurder bij het register voor verenigingsbestuurders. Hij heeft de afgelopen 15 jaar ruim 100.000 verenigingsbestuurders ontmoet en geïnspireerd langs inspiratiessessie, workshops, trainingen, lezingen over besturen.  Hij heeft diverse management- en directiefuncties bekleed bij sportorganisaties door heel Nederland. Daniel is grondlegger van ‘besturen met een visie’ en auteur van het gelijknamige boek. Hij heeft jarenlange ervaring als adviseur bij sportverenigingen. In zijn tweede boek ‘Verenigingen veranderen’ neemt hij sport- professionals uitvoerig mee in advies- en veranderprocessen. Daniel is een veelgevraagd spreker bij congressen en bijeenkomsten.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *