In veel gemeenten is een nieuw college aan de slag, of staat op het punt om te beginnen. Daarmee begint een periode waarin ambities uit het collegeakkoord worden uitgewerkt in beleid, begrotingen en concrete keuzes. Voor sportverenigingen is dit hét moment om zichtbaar te maken wat zij betekenen voor hun gemeente.
Wie als sportbestuurder alleen naar de sportparagraaf kijkt, mist kansen. De waarde van sportverenigingen raakt veel meer dan sport alleen. Clubs dragen bij aan gezondheid, preventie, jeugdontwikkeling, sociale samenhang, vrijwilligerswerk, inclusie, leefbaarheid en het tegengaan van eenzaamheid. Juist op die brede gemeentelijke opgaven kunnen verenigingen laten zien dat zij een serieuze maatschappelijke partner zijn.
Uit impactonderzoek naar sportverenigingen blijkt dat de maatschappelijke waarde van clubs vaak veel groter is dan op het eerste gezicht zichtbaar wordt. Verenigingen zorgen voor sport en beweging, maar ook voor ontmoeting, structuur, vrijwillige inzet, sociale netwerken en betrokkenheid in de wijk of het dorp. De vraag is daarom niet alleen wat een vereniging nodig heeft, maar ook wat een vereniging oplevert.
Voor sportbestuurders begint dat met een scherpe analyse van het collegeakkoord. Wat wil het nieuwe college bereiken? Gaat het over gezonde inwoners, kansengelijkheid, jeugd, armoede, veiligheid, duurzaamheid, leefbare wijken of sterke dorpen? Kijk vervolgens hoe de doelstellingen van de vereniging daarbij aansluiten.
Een club met jeugdteams draagt bij aan ontwikkeling en preventie. Een open sportpark kan helpen tegen eenzaamheid. Een vereniging met veel vrijwilligers versterkt lokale betrokkenheid. Een duurzaamheidsplan raakt gemeentelijke klimaatambities.
Maak daarna een korte pitch van de vereniging op maximaal een half A4. Beschrijf wie je bent, hoeveel leden en vrijwilligers actief zijn, wat de vereniging maatschappelijk betekent en welke drie punten of adviezen je aan het nieuwe college wilt meegeven. Houd het concreet en positief: niet alleen vragen om steun, maar laten zien hoe de vereniging kan bijdragen aan de doelen van de gemeente.
Een nieuw college biedt ook een natuurlijk moment om de wethouder, raadsleden en beleidsadviseurs uit te nodigen voor een werkbezoek. Laat zien wat er op de club gebeurt. Niet alleen tijdens een wedstrijd, maar juist ook op een trainingsavond, bij jeugdactiviteiten, vrijwilligerswerk of maatschappelijke initiatieven. Daar wordt zichtbaar wat beleid op papier in de praktijk betekent.
Drie vragen helpen om het gesprek scherp te voeren:
- Is de maatschappelijke impact van sportverenigingen in onze gemeente goed in beeld?
- Hoe kan het nieuwe college sportverenigingen betrekken bij brede opgaven zoals gezondheid, jeugd, preventie, eenzaamheid en leefbaarheid?
- Wat hebben verenigingen nodig om vitaal te blijven en hun maatschappelijke rol ook de komende jaren te kunnen vervullen?
Sportverenigingen zijn geen bijzaak in lokaal beleid. Ze zijn plekken waar inwoners bewegen, elkaar ontmoeten, verantwoordelijkheid nemen en samen bouwen aan een sterke gemeenschap. Juist daarom verdient de sport een plek aan tafel bij het nieuwe college.
Download hier de voorbeeldbrief naar wethouder sport en hier voor raadsleden.
Lees ook interviews vanuit de wetenschap en politieke leider hieronder over het onderzoek en de waarde van sportverenigingen:
- Artikel oud burgermeester Amsterdam en oud fractie voorzitter Job Cohen, lees artikel
- Oud minister VWS Edith Schippers, lees artikel
- Wethouder Sport Gerben van Duin, lees artikel
- Prof. dr. Kees Boersma, lees artikel
- Prof. dr. Paul van Lange, lees artikel
- Prof. dr. Eugene Loos, lees artikel

